Çalışma Alanı

Düzce Suçluluk ve Utanç Terapisi

Geçmişte yaptığınız ya da yapmadığınız bir şey yüzünden kendinizi sürekli suçluyor, hatta "ben kötü bir insanım" diye utanıyorsanız, bu duygular sizi yıpratıyor olabilir. Düzce'de suçluluk ve utancı yargılamadan, anlamaya çalışarak ele alıyoruz.

Kısaca: Suçluluk "yaptığım şey kötüydü" duygusudur ve çoğu zaman düzeltme ve sorumluluk almayı sağlar. Utanç ise "ben kötü biriyim" duygusudur; kişinin bütün benliğine yöneldiği için sıklıkla gizlenme, geri çekilme ve kendini cezalandırmaya yol açar. Terapi, yersiz ya da aşırı suçluluğu ve utancı çözmeye, kendine şefkat geliştirmeye ve gerçekçi sorumluluk almaya odaklanır. Düzce'de Klinik Psikolog Ali Esen ile yüz yüze ya da online görüşebilirsiniz.

Suçluluk ve Utanç Nedir?

Suçluluk ve utanç, insanın ahlaki ve sosyal duygularıdır. Suçluluk, bir davranışımızın başkasına zarar verdiğini fark ettiğimizde ortaya çıkar ve düzeltmeye iter. Utanç ise bizi başkalarının gözünde "değersiz" ya da "kusurlu" gördüğümüzde yaşanır.

İkisi de belirli ölçüde sağlıklıdır. Sorun, bu duyguların yoğunlaşıp kalıcılaştığı, gerçekte sorumlu olmadığımız durumlarda yaşandığı ya da kendimizi cezalandırmaya dönüştüğü zaman ortaya çıkar.

Suçluluk mu, Utanç mı?

Suçluluk

  • "Yaptığım şey yanlıştı" duygusudur
  • Onarma ve özür dileme dürtüsü doğurur
  • Davranışa yöneliktir, kişiyi tümden mahkûm etmez

Utanç

  • "Ben yanlış biriyim" duygusudur
  • Gizlenme, geri çekilme ve kendini cezalandırma getirir
  • Kişinin değerine yöneliktir ve bütün benliği kapsar

Aşırı Suçluluk ve Utancın Belirtileri

  • Aynı olayı tekrar tekrar düşünüp kendini suçlama
  • "Keşke" ve "yapmalıydım" düşüncelerinin sürekli zihinde dönmesi
  • Hata yapmaktan ya da biri hakkında konuşmaktan korkma
  • Kendini cezalandırma ve neşe duymaya hak görmeme
  • Yakınlıktan kaçınma, saklanma isteği
  • Başkalarının kendisini kötü bulacağını varsayma
  • Bedende ağırlık, huzursuzluk ve uyku sorunları

Terapi Sürecinde Neler Yapıyoruz?

  1. Duyguyu tanıma ve adlandırmaSuçluluk ve utancın hangi durumlarda, hangi düşüncelerle ortaya çıktığını birlikte belirleriz.
  2. Sorumluluğu gerçekçi ölçmeOlayda gerçekten size ait olan payı ve olmayan payı ayırmak için düşünce çalışması yaparız.
  3. Utancın kaynağını anlamaUtancın hangi yaşantı ve inançlardan beslendiğini yargılamadan ele alırız.
  4. Kendine şefkat geliştirmeKendinize arkadaşınıza davranacağınız gibi dostça bir ses kurmayı çalışırız.
  5. Onarım ve kabullenmeGerekiyorsa onarım yollarını, gerekmiyorsa kabullenme ve bırakmayı planlarız.
  6. Yeni bir bakışHata yapma insanlığınızı kabul eden, kendinizle barışık bir benlik algısını güçlendiririz.

Suçluluk ve utanç sürecinde Düzce psikoterapi arayanlar ön görüşmede Ali Esen ile tanışabilir; şehir dışında yaşayanlar aynı çalışmayı online psikolog yoluyla sürdürebilir.

Birlikte ele alınması gereken başka konular da olabilir: özgüven sorunları ve depresyon. Hangisinin süreçte öne çıktığını ilk görüşmede birlikte netleştiririz.

Suçluluk ve Utanç Neden Birbirine Karışır?

Suçluluk "yanlış bir şey yaptım", utanç ise "ben yanlış biriyim" duygusudur. Aralarındaki fark terapide önemlidir:

Suçluluk davranışa odaklanır. Telafi etme ve özür dileme isteği doğurabilir; makul düzeyde bir vicdan işaretidir.

Utanç benliğe odaklanır. Gizlenme, çekilme ve kendini kötü hissetme eğilimi yaratır.

Orantısız suçluluk. Kişinin kontrolünde olmayan şeyler için bile kendini sorumlu tutması sık görülür.

Geçmişten gelen yükler. Aile içinde öğrenilen kurallar yıllar sonra bile suçluluk ve utancın ölçüsünü belirleyebilir.

Bilmeniz Gereken Önemli Bir Nokta

Yoğun suçluluk, çoğu zaman depresyon, travma ya da obsesif düşüncelerle birlikte görülür. Belirtiler uzun sürüyor ve günlük yaşamınızı bozuyorsa psikiyatrik değerlendirme terapiyi tamamlayabilir.

Kendinize zarar verme ya da yaşamdan vazgeçme düşünceleriniz varsa vakit kaybetmeden 112'yi arayın ya da en yakın acil servise başvurun.

İletişim

Bize Ulaşın

Adres
Çamlıevler Life Sitesi, Kültür, İstanbul Cd. No:144, A Blok, Kat:2 Daire:6, 81000 Düzce
Telefon
Çalışma Saatleri
Pazar hariç her gün 09.00 - 20.00
WhatsApp ile Yaz
SSS

Suçluluk ve Utanç Hakkında Sık Sorulanlar

Suçluluk bir davranışa ("yaptığım şey yanlıştı"), utanç ise kişinin bütün benliğine ("ben kötü biriyim") yönelir. Suçluluk genellikle düzeltmeye yöneltir, utanç ise saklanmaya ve geri çekilmeye.

Hayır. Gerçekten yanlış bir şey yaptığınızda hissedilen suçluluk, sorumluluk almayı ve onarmayı sağlar. Sorun, suçluluğun aşırı, sürekli ya da gerçekte sorumlu olmadığınız durumlarda yaşanmasıdır.

Çocuklukta suçlanma, mükemmeliyetçilik, travma ve kayıp sonrası "keşke" düşünceleri bunu artırabilir. Terapide bu düşüncelerin kaynağını ve işlevini anlarız.

Utanç kişinin değerini hedef aldığı için gizlenmeye ve kendini cezalandırmaya yol açar. Utanç çoğunlukla gizlilik içinde büyür ve güvenli bir ortamda paylaşıldığında azalır.

Bir kaza, deprem ya da kayıptan sonra "neden ben kurtuldum" duygusudur. Travma sonrası sık görülür ve terapide yas ve travma çalışmasıyla birlikte ele alınır.

Hayır. Gerçek sorumluluğu inkâr etmeyiz; gerçekçi bir sorumluluk payı ile gereksiz yük arasındaki ayrımı birlikte yaparız. Amaç, kendinizi cezalandırmadan onarım yapabilmektir.

Suçluluk ve utancın kaynağına ve yoğunluğuna göre değişir. İlk görüşmede size uygun çerçeveyi konuşuruz.

Evet. Birçok kişi utanç içeren konuları ekran üzerinden anlatmayı daha kolay bulabilir.

Hemen Ara